Davvisámegiella

Davvisámegiella

Dihtetgo, ahte mursu lea davvisámegillii ”morša” ja sámegielaid árbin leat Suomas sihke sánit”mursu” että ”norsu (elefánta)”? Davvisámegiella lea okta sámegielain ja dat hállojuvvo Suomas, Norggas ja Ruoŧas. Davvisámegiela siseatnama suopmanjoavku juohkašuvvá nuorta- ja oarjesuopmaniidda. Nuortasuopmana hállanguovllut leat omd. Kárášjohka, Ohcejohka, Gáregasnjárga ja oarjesuopmana fas omd. Guovdageaidnu, Heahttá ja Vuohčču. Davvisámegielas lea iežas čállingiella ja riektačállinnjuolggadusat, muhto das ii leat normerejuvvon oppalašgielat jietnadeapmi, nappo buohkat hállet giela iežaset suopmana mielde. Davvisámegielas leat anus ee. bustávat č, đ, ŧ, š, ŋ, ž, á. Ovdamearkka dihtii bustáva đ jietnaduvvo dego álgu eaŋgalašgiela sánis this ja š dego eaŋgalasgiela sh. Bures boahtin stuđeret! Bures boahtin gazzat oahpu (= lusikoimaan oppia)!

Sámi oahpahusguovddáža davvisámegiela oahpuin giella stuđerejuvvo intensiivvalaččat lohkanjagi veardde. Oahpuid viidodat lea 60 oahppočuoggá. Oahput leat lagašoahpahussan Anáris sámekulturguovddáš Sajosis.  

Skuvlejupmi čoahkkana eanaš davvisámegiela oahpuin, muhto daid lassin leat sápmelaš kultuvrra ja válljenvuloš oahput. Lassin leat giellahárjehallamat, maid bokte oahppis lea vejolašvuohta oahpásmuvvat Sápmái ja sámegielat bargoeallimii. Skuvlejumi sisdoallu dárkileappot ja kursagovvádusat gávdnojit oahppoplánas. 

Sáhtát oahpásmuvvat earálágan frásaide ja giellačájánasaide Sano se saameksi -siiiddus. Davvisámegiela jietnačájánasain hállet nuortasuopmana. 

Ohcan 

Ohcan njuolga oahppolágádussii. Ohcanáigi 17.2.-30.4.2026. Ohcamii gullá vejolaš jearahallan. 

Skuvlejupmi lea oaivvilduvvon buohkaide geat leat beroštuvvan davvisámegielas 

Skuvlejumis vuolgit johtui davvisámegiela álgooahpuin, nuba árat sámeoahput eai gáibiduvvo. Oahpahusgiellan lea álggus suomagiella ja oahpuid ovdánettiin eanet ja eanet davvisámegiella. Skuvlejumi oahppoprográmma lea plánejuvvon nu, ahte dat heive dáidda geat váldet sogas giela ruovttoluotta, geat dárbbašit bargoeallimis sámegiela ja kultuvrra máhttima ja dáidda geat plánejit joatkkaoahpuid. Skuvlejupmái sáhttá dohkkehit maiddái oahppogeatnegas sápmelaš ohcci, oahppogeatnegasvuođaláhka 4 §.  

Oulu universitehta Giellagas-instituhta ja Sámi oahpahusguovddáža ovttasbargu 

Sámi oahpahusguovddáža davvisámegiela oahpuin sáhttá ohcat dohkkeheami Oulu universitehta Giellagas-instituhta sámegiella vieris giellan vuođđooahpuide.  

Oahpuid dohkkehanvejolašvuohta lea ovdamearka Oulu universitehta Giellagas-instituhta ja Sámi oahpahusguovddáža ovttasbarggus. Ovttasbarggu bokte sámeguovllus lea vejolaš stuđeret lagašoahpahusas davvisámegiela universitehtaoahpuid. 

Davvisámegiela oahpuid sáhttá maiddái joatkit Guovdageainnus Sámi allaskuvllas. 

Áigeguovdilis suorgái laktásan skuvlejumit gávdnojit skuvlenkaleandaris

Virtuaalikoulun kuvituskuva etäopettajasta ja tukihenkilöstä

Davvisámegiela oahput mat ollašuhttojuvvojit gáiddusin

Jos lagašoahpahus Anáris ii leat dutnje vejolaš, oahpásmuva Sámi oahpahusguovddáža fállan davvisámegiela vuođđo- ja gaskadási skuvlejumiide ja earáide oanehisskuvlejumiide, mat ollašuhttojuvvojit gáiddusoahpahussan.

Skuvlenkaleandar

Lassedieđut

Niemelä, Teaoahppobagadalli, erenoamášoahpaheaddji

+358 40 723 7201
tea.niemela@sogsakk.fi

Čájet buot dieđuid
Oahppodoaimmahat

+358 40 707 3793
opintotoimisto@sogsakk.fi

Čájet buot dieđuid

Oahpásmuva maiddái dáidda

  • Nuortalašgiella

    Nuortalašgiela árbevirolaš geavahanguovlu ollá Norgga Njávdámis (Njauddâm/Neiden) Ruošša Beahcámii ja Doallána Lappii Guovlu lea dán áigge golmma stáhta rájáid dihtii bieđggus. Nuortalašgiella lea seilon buoremusat Suoma bealde, gos nuortalaččaid ásahusa guovddážat ledje Čeavetjávrri (Čeʹvetjäuʹrr), Njellima (Njeäʹllem) ja Keväjärvi (Keväjäuʹrr) gilit. Nuortalašgiella gullá nuorti sámegielaide ja lea earenoamáš mearkkašahtti oassi nuortalaččaid kultur- ja identitehtaárbbis. Nuortalašgiela hállet birrasii 300-400 olbmo. Dan čállingiella álggahuvvui ovddiduvvot easkka 1970-logus ja dan vuođđun váldojuvvui Suonjila suopman. Nuortalašgiella lea okta Anára njealji virggálaš gielas ja dan ealáskahttet dán áigge máŋggain vugiiguin.

  • Anárašgiella

    Anárašgiella ja kultuvra leat dehálaš oassi sámekultuvrra máŋggahámatvuođa Suomas. Anárašgiella gullá urálalaš gielaid sámejovkui. Giellaoahpu dáfus dat lea mohkkái. Ja das lea rikkis sojahanvuogádat ja máŋggat sadjehámit. Anárašgiella lea árbevirolaččat hállojuvvon Anárjávrri birrasis. Anárašgiela hállet sullii 300–400 dan mielde, mo giela máhttin meroštallojuvvo. Hálliid mearri lea dássidit lassáneamen gillilis giellaealáskahttinbarggu ánssus.

  • Davvisámegiella

    Dihtetgo, ahte mursu lea davvisámegillii ”morša” ja sámegielaid árbin leat Suomas sihke sánit”mursu” että ”norsu (elefánta)”? Davvisámegiella lea okta sámegielain ja dat hállojuvvo Suomas, Norggas ja Ruoŧas. Davvisámegiela siseatnama suopmanjoavku juohkašuvvá nuorta- ja oarjesuopmaniidda. Nuortasuopmana hállanguovllut leat omd. Kárášjohka, Ohcejohka, Gáregasnjárga ja oarjesuopmana fas omd. Guovdageaidnu, Heahttá ja Vuohčču. Davvisámegielas lea iežas čállingiella ja riektačállinnjuolggadusat, muhto das ii leat normerejuvvon oppalašgielat jietnadeapmi, nappo buohkat hállet giela iežaset suopmana mielde. Davvisámegielas leat anus ee. bustávat č, đ, ŧ, š, ŋ, ž, á. Ovdamearkka dihtii bustáva đ jietnaduvvo dego álgu eaŋgalašgiela sánis this ja š dego eaŋgalasgiela sh. Bures boahtin stuđeret! Bures boahtin gazzat oahpu (= lusikoimaan oppia)!